<img height="1" width="1" style="display:none" src="https://www.facebook.com/tr?id=1122557164519905&ev=PageView&noscript=1" />

Perspectief op duurzaam onderwijs

"Kinderen gaan naar school zodat er later grote mensen zijn die wel begrijpen hoe we met de aarde moeten omgaan" (Rembrandt, 8 jaar missing chapter foundation).
 
Een rake opmerking van Rembrandt. Zo zou het moeten zijn toch? De afgelopen weken bookmark ik bijzondere opmerkingen van kinderen over onze aarde. Ze komen vanuit hun verwondering, nieuwsgierigheid en contact met de omgeving. "Dat is toch niet normaal joh, dat mensen dat op straat gooien?, zegt een leerling van groep 8 tegen mij als ze de straat met haar klasgenoten aan het schoonprikken is. "Ik krijg daar tranen van in mijn ogen", zegt Cas (mijn zoon van 9), als hij bij het jeugdjournaal een item over dode gorilla's ziet. "Ik vind dat eng, dat die zeespiegel stijgt, straks loopt Nederland onder water! Moeten we dan verhuizen?" 
 
Er ontgaat kinderen weinig. Nieuws over klimaatveranderingen, plasticsoep, uitstervende dieren, een stijgende zeespiegel. Volwassenen die discussieren of ingrijpen wel nodig is. Voor kinderen is dat geen onderwerp. Niets doen en er later achterkomen dat de volwassenen die de klimaatverandering een 'hoax' hadden genoemd toch ongelijk hadden, is geen optie, vanuit hun jonge perspectief. 
 
En dus is de vraag van Rembrandt een vraag die, ons onderwijsmensen, echt moet gaan bewegen. Wat kun je als school doen om er voor te zorgen dat het niet blijft bij kennis nemen van al deze onderwerpen? Hoe zorg je ervoor dat kinderen daadwerkelijk kennis en vaardigheden opbouwen om in de toekomst als volwassenen in staat te zijn met zorg voor henzelf, hun omgeving en de wereld keuzes te maken en te handelen? Guus Geissen schreef er een boeiend boek over: Autopoiesis, een perspectief op duurzaam onderwijs. En tijdens een lezing op de conferentie van de duurzame PABO weet Arjan Wals (hoogleraar Transformatief Leren voor Sociaal-ecologische Duurzaamheid) de vinger heel duidelijk op de zere plek te leggen.
 
Waar het in de kern om gaat, is hun betoog, is dat mensen daadwerkelijk tot leren en een fundamentele verandering kunnen komen als ze een relatie krijgen met de betekenisvolle context van hun omgeving, van de wereld. We moeten leerlingen in staat stellen handelend om te gaan in een veilige omgeving. Hen zo de gelegenheid geven hun wereld te kunnen creëeren. 
 
Het onderwijs in de klassen is verkokerd geraakt in afgebakende vakken met geperfectioneerde leerlijnen. Het is toe aan verbinding, aan betekenisgeving. Het kost ons moeite om te kijken naar systemen. Om relaties te zien, en oorzaken en gevolgen vanuit verschillende invalshoeken te onderzoeken en van daaruit oplossingen te bedenken en uit te voeren, voor alledaagse problemen. 
 
Basisscholen voelen al enige tijd dat betekenisgeving en belevenisonderwijs belangrijk is. Er is een prachtige ontwikkeling zichtbaar op veel scholen. Iedere school heeft in dit proces een eigen tempo en zoektocht met eigen accenten. 
 
In mijn ogen ligt er een geweldige en optimistische kans om vanuit de paraplu van zorg voor jezelf, voor je omgeving en de wereld betekenis en daadkracht aan te brengen. Om onze kinderen vanuit die visie echte kennis en vaardigheden mee te geven om inderdaad die volwassene te worden die weet hoe hij met de aarde om moet gaan en die dat ook doet! 
 
Klas op Groen ondersteunt scholen in aansluiting op de ontwikkeling naar betekenisvol onderwijs. Ik heb er mijn passie van gemaakt scholen als het ware een 'groene bril' op te zetten. Met een maatwerktraject waarin, in nauwe samenwerking, een plan van aanpak wordt opgesteld dat past en dat enthousiast maakt. 

ShareThis Copy and Paste